یبوست و راه های درمان آن

بسم الله الرحمن الرحیم

یبوست

روده اندام بسیار مهمی است که خداوند تبارک و تعالی مسئوليت دفع فضولات را بر عهده آن قرار داده است. نگهداشت سلامتی روده از اهم موضوعاتی است که باید همواره مورد توجه صاحبان سلامت و صحت قرار بگیرد.

روده از ۲ بخش و هر بخش از ۳ بخش دیگر تشکیل شده است

بخش اول که به آن دقایق می گویند شامل روده اثنی عشر، روده صائم و روده دقاق است.
بخش دوم که روده غلاظ نام دارد شامل روده اعور (یک چشم)، قولون و روده مستقیم می باشد

کلمه یبوست به معنی خشکی است ولی در محاوره های روزمره از یبوست به عنوان عدم دفع یا سختی دفع فضولات و یا خشکی آن استفاده می شود.

در طب ایرانی، دفعی که به عنوان دفع محمود شناخته می شود دارای این ویژگی ها می باشد:

۱. خمیری شکل است، مانند عسل خام
۲. با سهولت و بدون قراقر دفع می شود
۳. هم حجم غذایی است که فرد روز قبل میل کرده است.
۴. یکدست است و بخش های غیر منهضم ندارد.
۵. از لحاظ رنگ و بو با غذایی که روز قبل میل شده است تناسب دارد.

اسباب به وجود آورنده یبوست متعدد هستند، در همین حد کافی است بدانید که برای حفظ صحت باید دفع منظم و روزانه و خمیری داشته باشید و همواره مراقب حال روده ها باشید.

بسیاری از کودکان زیر ۷ سال به دلیل ضعف هضم و ضعف روده ها و درست نجویدن غذا و همچنین کرم روده دچار مشکل یبوست هستند. برای رفع این مشکل به مبحث پودر نارگیل مراجعه بفرمایید.


قدم اول برای حل این مشکل اصلاح تغذیه کودکان است.

پرهیزات:

غذاهای دیر هضم یا لزج مانند:
ماکارانی، پیتزا، لازانیا، نان لواش و نان هایی که با آرد سفید درست می شوند و کامل پخته نشده اند و برشته نیستند، برنج بدون مصلحات آن، کیک، بيسکوئيت و شکلات های صنعتی و غذاهای صنعتی و کارخانه ای، تن ماهی…

خوراکی هایی که به‌ برطرف شدن یبوست کمک می کنند:

خاکشی (خاکشیر)
ترنجبین
انجیر خشک
نقوع فواکه
فلوس

تعلیم:

تدبیری ساده برای برطرف کردن سریع یبوست برای افرادی که مدتی است دفع نکرده اند یا تب دارند و نیاز به دفع سریع دارند، این است که تکه ای صابون (ترجیحا غیر عطری) را به شکل کله قند کوچک در بیاورید، کمی آب بزنید تا لیز شود و سپس به اندازه یک بند انگشت شیاف کنید. ۱۵ دقیقه خویشتنداری کنید و سپس دفع کنید.

این دستور برای نوزادان و کودکان نیز قابل اجرا است.

ترنجبین
فلوس
انجیر خشک
خاکشیر

خاکشی(خاکشیر)

در متون طبی خاکشی با نام خبه آمده است. این گیاه اسرار آمیز و خودرو خواص بسیار زیادی دارد.
 برای افرادی که از یبوست رنج می برند صبح ناشتا پنجاه گرم خاکشی (پنج قاشق غذاخوری پر) را همراه آب و گلاب و شکر شربت کنند و میل کنند (میزان آب و گلاب را به اندازه ی دلخواهتان اضافه کنید).
 برای کودکان می توانید مقدار خاکشی را تغییر دهید و به یک قاشق غذاخوری در یک لیوان اکتفا کنید.

مطمئنا اصطلاح خاکشی مزاج را شنیده اید. خاکشی با مزاجهای مختلف سازگار است و استفاده مکرر از آن مشکلی ایجاد نمی کند.

برای یبوست بهتر است خاکشی را با آب ولرم یا آب داغ میل کنید.
 در گرمای تابستان و برای دفع صفرا می توانید خاکشی را با آب خنک میل کنید و به جای شکر از سکنجبین طبی استفاده کنید.

ترنجبین

میزان و نحوه استفاده از ترنجبین در شرایط مختلف بسیار متفاوت است و بسته به نظر طبیب قابل تغییر است.
ترنجبین شبنمی است که روی خارشتر می نشیند و منعقد می گردد و ملین طبع و مسهل صفرا برفق است.
برای استفاده از خاصیت لینت بخشی ترنجبین بدین شکل عمل کنید:
میزان لازم از ترنجبین را داخل آب جوش بریزید و هم بزنید، سپس درپوش بگذارید و صبر کنید تا ته نشین شود. از پارچه دولا صاف کنید و میل کنید.
در هر وعده بین ده الی چهل گرم ترنجبین را می توانید بدین شکل آماده و مصرف کنید.

تعلیم: مخلوط ترنجبین و آب پرتقال طبیعی ملین بسیار خوب و خوشمزه ای است برای کودکانی که از یبوست رنج می برند.

تعلیم: شربت ترنجبین تنها شربتی است که حکما اجازه داده اند همراه غذا میل شود. در گذشته خورشت ترنجبین با مرغ نیز تهیه می شده است. ترنجبین بسیار نزدیک به غذا است و برای همین استفاده مکرر از آن برای تمام سنین بلا مانع است. برای نتیجه گرفتن از خاصیت لینت بخشی ترنجبین، تا حصول نتیجه آنرا میل کنید و برای راهنمایی بیشتر با پزشک معالج خود مشورت کنید.

انجیر خشک

انجیر در متون کتب حکما با نام تین آمده است. این میوه فواید بسیاری دارد و ما در اینجا فقط از خاصیت آن در برطرف کردن یبوست صحبت می کنیم.
انجیر ملین طبع و مسهل برفق است. این گفته بدین معنی است که انجیر گزینه بسیار خوبی است برای افرادی که از بیماری یبوست رنج می برند.

طرز استفاده از انجیر خشک برای رفع یبوست:
سه الی پنج عدد انجیر خشک را همراه یک قاشق غذاخوری شکر و نصف لیوان آب جوش و نصف لیوان گلاب جوش شب بخیسانید و صبح ابتدا آب انجیر و سپس خود میوه را میل کنید.
در بین روز و به تدریج هم می توانید چند عدد انجیر خشک میل کنید.
انجیر خشک را می توانید در خورشت افرادی که دچار یبوست هستند نیز استفاده کنید.

تعلیم: نقوع فواکه برای افزایش قوت لینت بخشی تهیه می شود. مشابه دستور بالا ولی با کمی تغییرات است.
یک عدد انجیر، یک عدد برگه هلو، یک عدد برگه زردآلو و یک عدد آلو بخارا را داخل کاسه ای بریزید. روی آن یک لیوان گلاب جوش بریزید و یک قاشق غذاخوری شکر اضافه کنید. درب آنرا ببندید و بگذارید شب تا صبح خیس بخورد. صبح ناشتا ابتدا آب نقوع فواکه و سپس خود میوه ها را میل کنید.

تعلیم: ممکن است این سوال پیش بیاید که تا چه اندازه و تا چند روز می توان از نقوع انجیر یا نقوع فواکه برای رفع یبوست استفاده کرد. جواب این است که به علت غذاییت انجیر، استفاده مکرر از آن مشکل ساز نیست و می توانید از این ترکیب تا برطرف شدن یبوست استفاده کنید.
اگر بیماری خاصی دارید که از آن رنج می برید، پیش از استفاده از انجیر آنرا با پزشک معالج خود در میان بگذارید.

تعلیم: در یبوست نوزادان، شب قبل از خواب دو عدد انجیر را با گلاب داغ و یک قاشق مرباخوری شکر بخیسانید. صبح ناشتا آب آنرا به نوزاد بدهید.

فلوس

فلوس نام پرده های داخل میوه خیارچنبر است. این میوه بسیار زیبا، محصول درختی به بلندی درخت گردو و با گلهای زرد رنگ است. میوه خیار چنبر حدود پنجاه سانتی متر طول دارد و رنگ آن قهوه ای سوخته است که با تکان دادن آن و حرکت تخم های داخل میوه، صدایی مانند صدای جغجغه کودکان می دهد.

فلوس مسهل برفق است و حتی می توان برای رفع یبوست زنان باردار و کودکان شیرخواره از آن استفاده کرد.

طرز استفاده:
وقتی که این میوه را که به شکل یک لوله طولانی هست می‌شکنید و باز می‌کنید داخل آن پرک‌هایی می بینید که بین این پرک‌ها تخم‌هایی وجود دارد. تخم‌ها را دور می‌ریزید، پرک‌ها را جدا می‌کنید، ده تا سی عدد پرک را می‌ریزید داخل یک لیوان، آب جوش روی آن می ریزید(فلوس را نباید جوشاند، اگر بجوشانید خاصیت آن از بین می‌رود) و روی لیوان یک نعلبکی یا درپوش قرار می دهید و می گذارید ده الی بیست دقیقه دم بکشد. سپس هم می‌زنید تا آن سیاهی‌ها که عسل فلوس هست، داخل آب حل شود. وقتی پرک‌ها را در می‌آورید می بینید که به رنگ چوب پنبه شده است، یعنی عسل سیاه رنگ آن وارد آب شده است. رنگ محلول مانند مرکب سیاه رنگ می‌شود. آنرا صاف می‌کنید و میل می کنید.

تعلیم: کودکان به علت رطوبت بالا نیازی به ترکیب روغن بادام شیرین همراه دم کرده فلوس ندارند ولی برای بزرگسالان باید داخل دم کرده فلوس یک قاشق مرباخوری روغن بادام شیرین اضافه کنید و میل کنید.

نظر دهید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد. فیلدها الزامی هستند.